کتاب سوم دینْ‌کرد

دین‌کرد

کتاب سوم دینْ‌کرد (درسنامه‌ی دین مزدایی)

نویسندگان: آذرفرنبغ پسر فرخزاد و آذرباد پسر امید

برگرداننده: فریدون فضیلت

نبیگ نخست را از «اینجا» و نبیگ دوم را از «اینجا»، بارگیری فرمایید.

***

دینْ‌کرد یا دینکرت کتاب سترگی است به زبان پارسی میانه «پهلوی»، که آن را به‌ درستی «دانشنامه‌ی مَزْدَیَسْنی» یا «درسنامه‌ی دین مزدایی (زرتشتی)» خوانده‌‌اند.

واژه‌ی «دینْکرد» را می‌توان به «کرده‌ های دینی یا کارهای دینی و نیز نوشته‌ی دینی» برگردانید.

این گردآورده‌ی بزرگ خود دارای ۹ نبیگ است که از آن میان، نبیگ‌های نخست و دوم و نیز پاره‌‌ای از نبیگ سوم آن به دستان ما نرسیده‌ است.

دینْکرد فراهم‌ آمده از نوشته‌‌هایی است که زمان نگارش و نیز نویسندگان آن‌ها سراسر شناخته نیستند و نبیگی که در دستان ماست بر پایه‌ی این نوشته‌‌ها در سده‌‌های نهم و دهم ترسایی به دست دو تن از فرهیختگان تاریخ فرهنگ ایران‌زمین به نام‌های آذرفَرْنْبَغِ فرخزادان و آذربادِ امیدان گردآوری و سامان‌‌بندی شده‌ است. آذرفَرْنْبَغِ فرخزادان همان فرزانه‌‌ای است که در دربار مأمون، خلیفه‌ی عباسی، با مانوی به‌ اسلام‌ گرویده‌‌ای که نام خود را به عبدالله دگر کرده بود به گفت‌وگو پرداخت و از این گفت‌وگو پیروز بیرون آمد که گزارش این گفت‌وگو در مادیان گجستگ ابالیش آمده‌ است.

در این دانشنامه که بهرام فره‌‌وشی آن را «یک دانشنامه‌ی علوم دینی و عقلی» می‌خواند، در زمینه‌‌های زیر سخن به میان آمده‌ است: الهیات، فلسفه، اسطوره‌‌شناسی، کلام، عرفان، اخلاق، آداب دینی، زندگانی زرتشت پیامبر، پیدایش جهان، سزاشناسی «حقوق»، کیاست «سیاست»، شهرداری و کشورداری، منطق، ریاضیات، هندسه، فیزیک، اخترشناسی، پزشکی و شاخه‌های دیگر دانش‌‌ها.

از آن رو که دینکرد افزون بر دانش نیاکانمان، گنجینه‌ای پربار از واژگان پارسی است برای بارگیری پیشنهاد می‌شود؛ هر چند که گردانشِ پارسیِ آن گردانشی نادرخور و سرشار از رایهای بی‌پایه‌ی گردانشگر است.

***

آگاهی: برای پیوند با ما می‌توانید به رایانشانی azdaa@parsianjoman.org نامه بفرستید. همچنین برای آگاهی از به‌روزرسانیهای تارنما می‌توانید هموندِ رویدادنامه پارسی‌انجمن شوید و نیز می‌توانید به تاربرگِ ما در فیس‌بوک یا تلگرام یا اینستاگرام بپیوندید.

جستارهای وابسته

  • «زبانِ پارسیگ (پهلوی): دستورِ زبان، واژه‌سازی و واج‌شناسی» چاپ شد«زبانِ پارسیگ (پهلوی): دستورِ زبان، واژه‌سازی و واج‌شناسی» چاپ شد «زبانِ پارسیگ (پهلوی): دستورِ زبان، واژه‌سازی و واج‌شناسی» نوشته‌ی رَهام اشه و گردانشِ مریم تاج‌بخش و بزرگمهر لقمان به پارسیِ سره چاپ شد.
  • پارسی‌گویانِ باستان زبانِ خویش را چه می‌نامیدند؟پارسی‌گویانِ باستان زبانِ خویش را چه می‌نامیدند؟ بزرگمهر لقمان: امروزه، بیشتر، زبانِ پارسیِ روزگارِ هخامنشیان را «پارسیِ باستان» و روزگارِ پس از آن تا فروافتادنِ ساسانیان را «پهلوی» نامند، لیک پارسی‌گویانِ باستان، خود، زبانِ خویش را چنین […]
  • آیا پارسیگ (پهلوی) زبانی مرده است؟آیا پارسیگ (پهلوی) زبانی مرده است؟ شهربراز: اگر نوشته‌های پارسیگ[=پهلوی] را با حرف‌های پارسی امروزی ترانویسی کنیم، خواهیم دید که چه اندازه افسانه‌ی «مُرده بودن» این زبان بی‌پایه است. ... یکی از پیامدهای پذیرفتن زنده بودن زبان پارسیگ، روی آوردن بیشتر مردم امروز به میراث ادبی این زبان و آشنا شدن با آن است. پیامد دیگر، باز شدن گنجینه‌ی این بخش از زبان برای کاربرد در […]
  • Pārsīg Language چاپ شدPārsīg Language چاپ شد زبانِ پارسیگ یا زبانِ پهلوی نوشته‌یِ رَهام اشه در سه بخشِ دستورِ زبان، واژه‌سازی و واج‌شناسی در ۵۰۱ رویه به زبانِ انگلیسی چاپ شد. این نبیگ[=کتاب] که Pārsīg Language نام دارد برای هر کسی که می‌خواهد زبانِ پارسیگ را به خوبی یاد بگیرد یا با واژه‌سازی به گونه‌یِ دانشی در این زبان آشنا شود یا آن را با دیگر زبانهایِ ایرانی بسنجد یا واج‌شناسی […]
  • چاپ نبیگی از فرزانه‌ی ایران باستان برای نخستین‌بارچاپ نبیگی از فرزانه‌ی ایران باستان برای نخستین‌بار «گویایی ارستو» از پاول پارسی ـ فرزانه‌[=فیلسوف] و گویایی‌دان[=منطق‌دان] ایران باستان و استاد فرزانگی[=فلسفه‌ی] خسرو انوشیروان ساسانی ـ برای نخستین‌بار با گردانش بزرگمهر لقمان چاپ شد. نبیگ[=کتاب] «گویایی ارستو» دربردارنده‌ی سه گفتار از پاول پارسی (گفتار اندر گویایی ارستو، روشنایی‌نامه‌ای بر اندر پیرامونِ گزارش ارستو و پیش‌درآمدی بر […]
  • «دیالکتیک» و همتای پارسی‌اش«دیالکتیک» و همتای پارسی‌اش بزرگمهر لقمان: ددر پارسی به جایِ دیالکتیک بیشتر «جدل» را نهاده‌اند، لیک زبانِ پارسی خود دستِ‌ِ کم دو واژه به همتاییِ جدلِ عربی دارد و نیازی به واژه‌سازی یا وام‌گیری در این باره نیست: «ﭘﯿﮑﺎر» (پارسیگ: pehikār) و «ﺳﮕﺎﻟﺶ» (پارسیگ: uskār) که هر یک در جایی درخور تواند به کار […]
0

7 دیدگاه فرستاده شده است.

  1. درود بر شما؛
    برای آگاهی همزبانان گرامی:
    دانلود (Download) => بارگیری (گرفتن ازداها از اینترنت)
    آپلود (Upload) => بارگذاری (گذاردن ازداها بر اینترنت)
    با ارج.

    0

دیدگاهی بنویسید.

رایانشانی شما پخش‌ نخواهد شد.


*