بارگیری «دستورنامه» دکتر مشکور
پارسیانجمن: دستورنامه در صرف و نحو زبان پارسی نوشتهی دکتر محمودجواد مشکور است. بنیاد این دستورنامه دفتری بود که دکتر مشکور برپایهی آن به دانشجویانش آموزش میداد. دستورنامه شش بخش دارد…
پارسیانجمن: دستورنامه در صرف و نحو زبان پارسی نوشتهی دکتر محمودجواد مشکور است. بنیاد این دستورنامه دفتری بود که دکتر مشکور برپایهی آن به دانشجویانش آموزش میداد. دستورنامه شش بخش دارد…
پارسیانجمن: دکتر محسن شاملو استاد «تاریخ تمدن و فرهنگ ایران» و «زبان و ادب فارسی» دانشگاه تهران بود. وی برای آنکه دانشجویانش را به پارسیگویی و پارسینویسی برانگیزاند همتاهای پارسی بیش از ۱۶۰۰ واژهی تازی، بیشتر واژههای تنویندار، را برگزید و در دسترس آنان گذاشت تا در گفتارها و نوشتارهای روزانهشان به کار برند. «واژههای فارسی» دستاورد این کوشش است.
شهربراز: یکی از نخستین دانشنامههایی که در دوران پس از اسلام نوشته شده است «مفاتیحالعلوم» یا «کلیدهای دانشها» است که دانشمندی ایرانی به نام «ابوعبدالله احمد ابن محمد ابن یوسف خوارزمی» در سدهی چهارم هجری/ دهم میلادی نوشته است و در این جستار به شناساندن آن میپردازم.
دکتر بهرام فرهوشی: خط ما ویژگیهای شکلنگاری دارد… خط هرقدر بیشتر بتواند به واژه شکل معین بدهد زودتر خوانده و نوشته میشود… از خوبیهای خط فارسی کوتاهنویسی واژهها و «اقتصاد مغزی» آن است.
«فرهنگ ساختاری واژگان پارسی» که فرهنگِ الفبایی ریشهها و وندهای زبانِ پارسی به شمار میآید، در دو پوشینه به پارسی سره فراهم گردیدهاست. پوشینهی یکم، یا خودِ فرهنگ، به سامانِ الفبایی است. نکتهها و گزارشها و پیشآگاهیها و راهنماییهای بایسته نیز در پوشینهی دوم یا پیوستها آورده شده است.
کورش جنتی: در این جستار کوشش خواهیم کرد تا با بازخوانی سرگذشتِ زبانِ پارسی و با در کانون نهادنِ پارسینویسی و سرهگرایی، به یکی از برجستهترین کوششهای ایرانیان در راستای پاسداست و نگهبانی ایران و ایرانگی بپردازیم.
«فرهنگ فارسی به پهلوی» فرهوشی برای نخست بار به سال ۱۳۵۲ چاپ شد. در این فرهنگ که بر پایهی فرهنگ پیشین ایشان (فرهنگ پهلوی چاپ شده به سال ۱۳۴۶) فراهم آمده است میتوان بسا واژههای ادب کهن پارسی را یافت و به یاری آنها به اندریافتی تازه از این واژهها رسید. همچنین بسیاری از واژههای بیگانه که کنون به کار برده میشوند و گاه میپنداریم همتایی در پارسی ندارند، میتوان همتاهایشان را در میان انبوه واژههای پارسیگ[=پهلوی] یافت و به هنگام نیاز به کارشان برد. همچنین میتوان برای بازسازی دستور زبان پارسی از ساخت واژههای پارسیگ که اندر این فرهنگنامه آمدهاند، سود برد.
سامان حسنی: یکی از پسوندهای فراموشیده که گاهی نشانه بیشال پنداشته میشود، پسوند نیایی “ان” است. این پسوند بیانگر آن است که یک کس فرزند کیست یا از کدام خاندان است. این پسوند در زبان پارسیگ روایی داشته است، مانند “ان” در پاپکان.
پارسیانجمن: فرهنگ فارسی به فارسی سرمهی سلیمانی، گردآوری تقیالدین اوحدی بلیانی در سدهی یازدهم، دربردارندهی ۵۸۵۰ واژهی کهن و کمتر آشنا و فراموشیدهی پارسی به همراه نامهای کسان، جایها، رودها، کوهها، شهرها، داروها و گیاهان است.
منوچهر فروزندهفرد: دکتر شالچی از پارسیپژوهان بنام است و نوشتارهایی پارسی و شیرین و اندریافتنی مینگارد که برای آشنایی با شیوهی سرهنویسی سودمند تواند بود. وی در این نوشتار به سرچشمههای پارسی سره میپردازد و سرهگرایان را در یافتنِ سرچشمههای واژگان شایسته رهنمونی میکند.