واژههای پارسی در فرهنگ عثمانی-فرانسه
در این جُستار برخی از واژگان فارسی رایج در زبان ترکی عثمانی معرفی شده که با اندوه باید گفت در ایران به فراموشی سپرده شدهاند. شایان توجه است که شماری از این واژگان هنوز هم در زبان ترکی عثمانی کاربرد دارد.
واژههای فارسی در زبان ژاپنی
آیت حسینی- 80 سال از برقراری پیوند رسمی دیپلماتیک بین ایران و ژاپن میگذرد؛ اما از سدهها پیش از آن، ژاپنیها از راه نوشتههای چینی با امپراتوری ایران و فرهنگ و تمدن آن کم و بیش آشنا شده بودهاند.
فراخوان دومین گردهمایی جهانی زبانها و گویشهای ایرانی
دومین گردهمایی جهانی زبانها و گویشهای ایرانی از سوی بخش ایرانشناسی و زبانشناسی مرکز دایرهالمعارف بزرگ اسلامی و با همکاری دانشگاه تهران، فرهنگستان زبان و ادب فارسی، انجمن زبانشناسی ایران و دانشگاه سالامانکا (اسپانیا) چهاردهم و پانزدهم دیماه 1393 برگزار میشود.
پانترکان و دشمنی با زبان پارسی
شهربراز- از آنجا که زبان پارسی یکی از عاملهای پیونددهندهی ایرانیان در طول تاریخ – به ویژه پس از اسلام – بوده است تجزیهطلبان و دشمنان ایران به تازگی برای رسیدن به هدفهای شوم خود نوک حمله را به سوی زبان پارسی گرفتهاند.
رهنورد زریاب: میکوشیم واژههای بیگانه را از پارسی دری بیرون کنیم
در حال حاضر تقریباً زبان درى زبان رسمى افغانستان است و مردم با درى مینویسند، شعر مىگویند یا داستان مىنویسند و حتى کوشش داریم این زبان را شستهتر و رفتهتر بسازیم و واژههاى بیگانه حتى واژههاى زبانهاى دیگر افغانستان که در آن وارد شده، بیرون کنیم و جانشین آنها واژههاى ناب درى بسازیم.
صدرالدین عینی و دگرگونی الفبا
ایدئولوژی حاکم در دوران شوروی، صدرالدین عینی را یکی از بنیانگذارانِ الفبای لاتین و پیریلیک در تاجیکستان معرفی میکرد. بسیاری هم به این پندار وقع نهادند و باور کردند؛ غافل از این که «بنیانگذارِ» الفباهای بیگانه در تاجیکستان حتا یک اثر یا نامۀ خود را به خطی جز پارسی ننگاشته است و در واقع، از مخالفانِ خاموشِ تغییر الفبا در پایانِ دهههای 1920 و 1930 بوده است. تغییر الفبا پدیدهای شوروی بود که در تمام سرزمینهای مسلماننشینِ امپراتوری اتفاق افتاد و …
چند پیشنهاد برای پارسینویسی
سامان حسنی- اندر چرایی پارسیگویی و پارسینویسی باید گفت که یکی از هدفهای این کار، آسان کردن نگارش زبان پارسی است. نگارش زبان پارسی بسیار آسانتر از دیگر زبانهاست. آنچه آن را دشوار کرده، وامواژهها، واکها و نشانههای زبان عربی است که در نگارش آن راه یافته است. در این جستار این دشواریها را بررسی میکنیم و میکوشیم برای آن چارهای بیابیم. نخست به واکها میپردازیم.
دادخدا سیمالدّیناف برنده جایزهی بنیاد منوچهر فرهنگی شد
جایزهی امسال «بنیاد منوچهر فرهنگی» در تاجیکستان به «دادخدا سیمالدّیناف»، پژوهشگر و استاد دانشگاه در زبان و ادب ایران باستان، هموند [عضو] اکادمی علوم تاجیکستان و فرنشین [رئیس] بخش همگونی واژهها در آکادمی علوم و حکومت تاجیکستان داده شد.
بارگیری واژههای نو فرهنگستان ایران
فرهنگستان ایران نهادی بود که در ۲۹اردیبهشت ۱۳۱۴ برای پاسداری و پالایش زبان و دبیرهی پارسی به فرمان رضاشاه در ۲۹ اردیبهشت ۱۳۱۴آغاز به کار و کوششهای خود را تا سال ۱۳۳۳ دنبال کرد. آن را «فرهنگستان نخست» نیز نامیدهاند. نخستین نشست فرهنگستان ۱۲خرداد ۱۳۱۴ به فرنشینی محمدعلی فروغی، نخستوزیر آن هنگام، برپا شد و تا شهریور ۱۳۲۰به درازای شش سال در زمینهی پاسداری و پالایش زبان پارسی کوشید. بخشی از دستاوردهای آن در این دفترِ «واژههای نو» چاپ شده است.
دُژواژه چیست؟
محمد عشوری- این واژگان كه در خواندن و نوشتن دشواری میزایند، چهرهی زبان را میآلایند و بزرگتر از همه دستور زبان را میگسلانند و بیاعتبار میگردانند، نام دژواژه را میسزند كه مفهوم واژهی گزاینده و دشمن دارد.